การสื่อสารอัตลักษณ์ท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวของชุมชนตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง

Local Identity Communication for Tourism Promotion at Koh Mak, Pak Phayun District, Phatthalung Province

Authors

  • เจริญเนตร แสงดวงแข

Keywords:

การสื่อสาร, อัตลักษณ์ท้องถิ่น, การท่องเที่ยวชุมชน, เกาะหมาก, จังหวัดพัทลุง

Abstract

งานวิจัยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอัตลักษณ์ท้องถิ่นของชุมชนตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง และเพื่อพัฒนารูปแบบการสื่อสารและสื่อที่สะท้อนอัตลักษณ์ท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวของชุมชนตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยใช้การปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ตั้งแต่ชุมชนร่วมค้นหาอัตลักษณ์ท้องถิ่น คัดเลือกรูปแบบสื่อ ออกแบบสื่อ และประเมินผลคุณภาพสื่อ ผลการวิจัยพบว่า อัตลักษณ์ท้องถิ่นที่ชุมชนต้องการนำเสนอ ได้แก่ อัตลักษณ์ด้านวิถีชีวิต ด้านอาหาร ด้านสถานที่ท่องเที่ยว และด้านภูมิปัญญาชาวบ้าน รูปแบบสื่อที่ชุมชนต้องการ ได้แก่ สื่อเฟซบุ๊กเพจและสื่อวิดีโอ โดยคนในชุมชนมีส่วนร่วมผลิตสื่อตั้งแต่ขั้นวางแผน การเป็นผู้ผลิตหรือผู้ร่วมผลิต เป็นผู้รับสารที่มีความกระตือรือร้น  ผลประเมินคุณภาพสื่อพบว่า ในส่วนของสื่อเฟซบุ๊กเพจ ผู้รับสารมีความพึงพอใจสื่อในด้านเนื้อหาว่ามีประโยชน์ต่อชุมชน และด้านเนื้อหาสะท้อนความเป็นอัตลักษณ์ท้องถิ่นในด้านต่าง ๆ ในระดับมากที่สุด และมีความพึงพอใจสื่อในด้านเนื้อหาที่นำเสนอมีความชัดเจนเข้าใจง่าย และด้านความยาวของเนื้อหามีความเหมาะสมในระดับมากในส่วนของสื่อวิดีโอ ผู้รับสารมีความพึงพอใจด้านรูปแบบสื่อมีความเหมาะสม ด้านภาพที่นำเสนอมีความสวยงาม ด้านภาพมีความสอดคล้องกับเรื่องราวที่นำเสนอ และด้านสื่อสามารถส่งเสริมการท่องเที่ยวในตำบลเกาะหมากได้ในระดับมากที่สุด และมีความพึงพอใจด้านสื่อมีความสวยงาม ด้านสื่อมีการนำเสนออัตลักษณ์ท้องถิ่น และความยาวของสื่อมีความเหมาะสมในระดับมาก  The objectives of this research were to explore the local identity of Koh Mak community, Pak Phayun, Phatthalung and to develop the communication format and media that reflects local identity to promote tourism in Koh Mak, Pak Phayun, Phatthalung. This research was a qualitative research using Participatory Action Research, starting from the community participation in searching for local identities, selecting media formats, designing media and evaluating media quality.  The study found that the needed local identities for community included identities for lifestyle, food, tourism, and folk wisdoms. The media formats that the community needs include Facebook pages and video media, where people in the community participated in the media production as planners, policy makers, producers/co-producers and active audience members.  The results of media quality assessment on the Facebook pages revealed that the audience was satisfied with the usefulness of the content for the community and the content that reflects the local identity in various fields at the highest level. The audience’s satisfaction  indicated a high-level satisfaction on the clarity and the length of the content. In terms of the video media, the audience’s satisfaction was at the highest level. They were satisfied with the appropriated media format, the beautiful pictures presented, the use of images that are  consistent with the story presented, and the fact that the media can promote tourism in Koh Mak community. Finally, the audience’s satisfaction on the beauty of the media, the representation of local identity, and the length of the media was at the high level.

References

กาญจนา แก้วเทพ. (2549). รายงานการวิจัยเรื่อง ใต้ฟากฟ้าแห่งการศึกษา สื่อบุคคลและเครือข่ายการสื่อสารภาพรวมจากงานวิจัย. กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.).

กรีณรงค์ ชาตรี. (2553). การศึกษาศักยภาพการท่องเที่ยวเชิงนิเวศในตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาชนบทศึกษาและการพัฒนา, สำนักบัณฑิตอาสา สมัคร, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

กิตติศักดิ์ กลิ่นหมื่นไวย. (2561). แนวทางการส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมชุมชนท่ามะโอ อำเภอเมือง จังหวัดลำปาง. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยแม่โจ้, 6(1), 131-148.

เจริญเนตร แสงดวงแข. (2563). อัตลักษณ์ท้องถิ่นเกาะหมาก. เข้าถึงได้จาก https://www.youtube.com/watch?v=HapuVENL85I

ทรงคุณ จันทจร และคณะ. (2552). รายงานการวิจัยเรื่อง คุณค่าอัตลักษณ์ศิลปวัฒนธรรมท้องถิ่นกับการนำมาประยุกต์เป็นผลิตภัณฑ์ท้องถิ่น เพื่อเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ และการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ภาคกลาง และภาคใต้. มหาสารคาม: สถาบันวิจัยศิลปะและวัฒนธรรมอีสาน มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

นิตติยา ทองเสนอ. (2560). ศักยภาพทรัพยากรนิเวศเพื่อการท่องเที่ยวเชิงนิเวศในชุมชนเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง. วิทยานิพนธ์วิทยาศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชาการจัดการท่องเที่ยวเชิงนิเวศชุมชน, คณะการจัดการสิ่งแวดล้อม, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.

นิตติยา ทองเสนอ และอุทิศ สังขรัตน์. (2558). การจัดการวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อการท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์ในตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง. วารสารมนุษยศาสตร์สังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยทักษิณ, 10(1), 187-206.

พวงชมพู ไชยอาลา และแสงรุ่ง เรืองโรจน์. (2559). การศึกษาอัตลักษณ์และการสื่อสารเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวชุมชนบ้านสระบัว. วารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม, 10(3), 121-135.

เมธาวี จำเนียร. (2562). การสื่อสารอัตลักษณ์ชุมชนเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยว. Journal of Management and Development Ubon Ratchathani Rajabhat University, 6(1), 235-256.

อินทิรา พงษ์นาค และศุภกรณ์ ดิษฐพันธุ์. (2558). อัตลักษณ์ชุมชนเมืองโบราณอู่ทอง จังหวัดสุพรรณบุรี. Veridian E-Journal, Slipakorn University ฉบับภาษาไทยมนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์และศิลปะ, 8(3), 511-523.

อุทิศ สังขรัตน์ และธเนศ ทวีบุรุษ. (2558). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ การจัดการท่องเที่ยว ตามอัตลักษณ์และวิถีชุมชนในเขตพื้นที่แหล่งท่องเที่ยวเชิงนิเวศพื้นที่ภาคใต้. สงขลา: คณะศิลปศาสตร์และคณะการจัดการสิ่งแวดล้อม, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.

Hall, S., & Du Gay, P. (1996). Questions of cultural identity. London: SAGE.

Huertas, A., Míguez-González, M. I., & Lozano-Monterrubio, N. (2017). YouTube usage by Spanish tourist destinations as a tool to communicate their identities and brands. Journal of Brand Management, 24(3), 211-229.

Kotler, P., & Rath, G. A. (1984). Design: A powerful but neglected strategic tool. Journal of business strategy, 5(2), 16-21.

Kotler, P., Roberto, E., & Hugo, H. (1991). Social marketing. Berlin: Econ-Verlag.

Downloads

Published

2021-11-23